STEM - hướng đi mới nâng cao chất lượng dạy học môn Lịch sử ở trường Trường THPT Cao Bình

         Trong bối cảnh đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, việc đổi mới sinh hoạt chuyên môn, đổi mới phương pháp dạy học được xác định là yêu cầu cấp thiết nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh. Một trong những hướng đi hiệu quả, mang lại sự mới mẻ, hấp dẫn và phát huy tốt năng lực người học chính là dạy học theo định hướng STEM.

         Dạy học STEM không chỉ tích hợp kiến thức liên môn mà còn tạo điều kiện cho học sinh được trải nghiệm, khám phá, vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Qua đó, phát triển tư duy phản biện, tư duy sáng tạo và năng lực giải quyết vấn đề. Đặc biệt, việc vận dụng STEM trong dạy học môn Lịch sử đã góp phần khắc phục tình trạng học sinh học thụ động, ghi nhớ máy móc, đồng thời làm cho các bài học lịch sử trở nên sinh động, gần gũi và hấp dẫn hơn.

         Tại Trường THPT Cao Bình, Tổ Khoa học xã hội là tổ chuyên môn luôn đi đầu trong việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học, trong đó có dạy học STEM. Các hoạt động STEM được triển khai linh hoạt, phù hợp với đặc thù từng môn học và đã mang lại những hiệu quả tích cực, được giáo viên và học sinh hưởng ứng.

         Tiêu biểu là hoạt động dạy học STEM do cô giáo Lục Mai Hạnh cùng học sinh lớp 10A2 thực hiện trong bài 10 “Văn minh Văn Lang - Âu Lạc” (Chủ đề 6: Một số nền văn minh trên đất nước Việt Nam trước năm 1858). Thông qua các nhiệm vụ học tập được thiết kế theo định hướng STEM, học sinh đã chủ động nghiên cứu, tái hiện và giới thiệu những nét tiêu biểu về đời sống kinh tế, vật chất và tinh thần của người Việt cổ bằng các sản phẩm sáng tạo như: trầu têm cánh phượng, bánh chưng - bánh dày, mô hình nhà sàn, mô hình trống đồng…               

Hình ảnh học sinh trình bày sản phẩm STEM về nơi ở của con người trong nền văn minh Văn Lang - Âu Lạc

          Trong tiết học, không khí học tập diễn ra sôi nổi, hào hứng. Các nhóm học sinh tích cực thuyết trình sản phẩm, tham gia phản biện và trao đổi dưới sự dẫn dắt của giáo viên và nhóm chuyên gia. Qua đó, học sinh không chỉ nắm vững kiến thức trọng tâm của bài học mà còn hiểu sâu sắc hơn những nét đặc trưng trong đời sống vật chất như ăn, ở, mặc, phương tiện đi lại; cũng như các giá trị tinh thần như tín ngưỡng, phong tục, âm nhạc, lễ hội của nền văn minh Văn Lang - Âu Lạc.

         Việc vận dụng STEM trong dạy học môn Lịch sử đã góp phần phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh, rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm, kỹ năng thuyết trình và phản biện, giúp các em nhận thức được trách nhiệm của bản thân trong việc bảo vệ, khôi phục và chia sẻ những nét đẹp của văn hóa truyền thống trong đời sống hàng ngày, góp phần xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Đồng thời nâng cao chất lượng sinh hoạt chuyên môn của tổ. Đây là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của đổi mới phương pháp dạy học theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh.

Hình ảnh học sinh trình bày sản phẩm STEM về đời sống vật chất và tinh thần của nền văn minh Văn Lang - Âu Lạc

         Có thể khẳng định, dạy học STEM trong môn Lịch sử là hướng đi phù hợp, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tại Trường THPT Cao Bình, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục trong giai đoạn hiện nay và tạo nền tảng vững chắc cho việc nhân rộng các mô hình dạy học hiệu quả trong nhà trường.